Türkçe
Login
Username

Password






  Title

Author

Summary

Keywords

Full Text


Organ Bağışına Yönelik Tutumların Planlı Davranış Kuramı Çerçevesinde İncelenmesi

Gülin Kaça, Sonia Amado, İpek Kıkıcı, Sibel Cilasin, Elif Dağ, İncifer Leylek, Özen Şahin
2009; 24(64):78-91

            [English Summary]    [Turkish PDF]    [English PDF]    [Mail to Author]
Bu çalışmada; organ yetmezliği olan hasta ve yakınlarının, kronik hastaların (kanser ve kalp hastaları vb.) ve sağlıklı kişilerin, organ bağışıyla ilgili tutumlarının Planlı Davranış Kuramı (Ajzen, 1985) çerçevesinde incelen- mesi amaçlanmıştır. Veri toplama aracı olarak, bilgi formu ve araştırmacılar tarafından Planlı Davranış Kuramı (PDK) temelinde geliştirilen bir ölçek kullanılmıştır. Organ yetmezliği olan hasta ve yakınlarının diğer iki gruba kıyasla, PDK’da yer alan tutum, öznel norm, algılanan davranışsal kontrol ve niyet öncüllerinden daha yüksek puan aldığı saptanmıştır. Araştırma sonunda katılımcılara organ bağışı formu verilirse doldurup doldurmayacak- ları sorulmuştur. Bu formu doldurmayı kabul edenlerin, kabul etmeyenlere göre daha olumlu tutumlara sahip oldukları, davranışları üzerinde daha fazla kontrol algıladıkları ve hissettikleri sosyal baskının daha güçlü olduğu bulunmuştur. PDK’nın tutum, öznel norm ve algılanan davranışsal kontrol değişkenlerinin organ bağışlama niyetini ve davranışını yordamadaki katkıları yapısal eşitlik modeliyle incelenmiştir. PDK temelindeki beklenti- lere uygulanan yapısal analiz sonucu algılanan davranışsal kontrolün, tutum ve öznel normun, niyet ile olan ilişkilerine aracılık ettiği gösterilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Organ bağışı, planlı davranış kuramı, tutum, öznel norm, algılanan davranışsal kontrol, aracılık